Kurumsal Omurga

Bu rehber, savunma ve cok depolu uretim duzeninde Kurumsal Omurga penceresinin gercek ekranlar uzerinden nasil kullanilacagini anlatir.

Baslarken

1. Dogru firma ve kullanici ile giris yapin

   Ayni kullanici adiyla ikinci cihaz acildiginda artik ayri oturum tutulur; yine de onay akislari icin yetki seviyesi ve firma secimi dogru olmali.

2. Politika gecislerini okuyun

   APQP, fason paket, tesis transfer duvari ve dort-goz zorunlulugu kullanici ekranindan acilip kapanabilir; kritik kayitlara baslamadan once acik politikalarin farkinda olun.

3. Opsiyonel alanlari bos gecmeyin

   Tasiyici, depo, guvenlik sinifi, seri araligi, sertifika, dosya ID ve aciklama alanlari daha sonra rapor ve denetim paketlerinde gorunur.

0. Sekme haritası ve rol kapıları — "bende neden 8 sekme var?"

Kurumsal Omurga penceresinde on sekme tanımlıdır, ama herkes onunu birden görmez. Sekme çubuğu kullanıcının rolüne göre süzülür: üretim rolündeki biri sekiz, sistem yöneticisi onunu görür. Bu bir hata değil, tasarımdır — görmediğiniz sekmenin sunucu ucu da size kapalıdır. Aşağıdaki tablo hangi sekmenin hangi yetkiyle açıldığını ve bu sayfada nerede anlatıldığını verir.

1. Genealogy

Bu sekme lot, seri ve is emri kok neden arastirmasini tek listede toplar. FAI, SPC, NCR, fason, temiz oda ve kurumsal dugumler ayni iz agacinda gorunur.

📷 Programdan görünüm

Gercek ekran: lot/seri arama alanlari solda, iz dugumu ve bag tanimi sagda.

2. Uretim Dosyasi

As-planned ve as-built kaydi ayni nesnede tutulur. Reçete, bileşen, operasyon, teyit ve kalite durumu ayni dosya sira numarasina baglanir.

📷 Programdan görünüm

Gercek ekran: dosya yakalama, listeleme, dondurma ve recete karsilastirma ayni sekmede.

• Dondurulmus dosya as-planned ve as-built farkini ayni kayitta saklar; recete, operasyon veya kalite sonucu degisti ise yeni capture alin ve eski dondurulmus dosyayi kanit olarak birakin.
• Recete karsilastirma once neyin planlandigini, teyit ve kalite baglari ise sahada gercekte ne oldugunu gosterir. Savunma ve fason denetimlerinde ikisi birlikte okunur.

3. E-imza / Revizyon

Ayni kullanici ikinci kez imzalayamaz. Onay kurali, kaynak turu, kaynak no ve imza beyanina baglanir. Revizyon kaydi proje, konfigürasyon, effectivity tarihi ve seri araligini birlikte saklar.

📷 Programdan görünüm

Gercek ekran: solda onay ve imza akisi, sagda yururluk ve uygunluk denetimi.

Kullanım kurali

• Butce ve FX kaydi girmeden once iki kullanicili onay tamamlansin.
• Revizyonu kaydederken proje ve seri araligini bos birakmayin; uygunluk denetimi bu alanlara gore karar verir.
• Effectivity tarihi, konfigürasyon ve seri araligi birlikte anlamlidir. Bunlardan biri bos kalirsa ayni revizyon farkli urun varyantlarini yanlis etkileyebilir.

4. APQP / NCR

APQP omurgasi PSW, MSA, PFMEA, process flow, capability history ve control plan suremlerini tek kokte toplar. NCR karari ise fiziksel stok aksiyonu tamamlanmadan kapanmaz.

📷 Programdan görünüm

Gercek ekran: APQP belge baglama, deviation kaydi ve NCR aksiyon yonetimi ayni bolumde.

Deviation veya waiver yalniz lot, seri veya emir siniri icinde acilmalidir. APQP kaydinda genel bir istisna birakmak yerine hangi serial range'in hangi tarihe kadar serbest oldugu acik yazilmalidir.

5. Fason Akisi

Fason sevk ve geri donus sihirbazi ASN, tedarikci onayi, CoC, CoA, PPAP, sertifika, lot ve seri listesini tek paket kaydinda tutar.

📷 Programdan görünüm

Gercek ekran: operasyon secimi, paket alanlari ve sevk/kabul durumu ayni yerde.

• Tedarikci cari secimi olmadan paket acmayin.
• Geri kabulde CoC, CoA veya sertifika eksigi varsa kabul durumunu tamam yapmayin.
• ASN, lot, seri ve geri kabul paketini ayri ayri tutmayin. Omurga paketi, sevk-dis proses-geri donus zincirini tek kayitta birlestirmek icindir.

6. Tesis / Depo

Bu sekme tesis tanimi, depo guvenlik politikasi ve kaydetmeden once canli stok on kontrolunu birlestirir. Karantina duvari ve guvenlik sinifi transferlerde burada denetlenir.

📷 Programdan görünüm

Gercek ekran: tesis tanimlari solda, depo politikalari ve on kontrol sagda.

7. Proje / Kanit

Proje, WBS, sozlesme butcesi, kur etkisi ve alan bazli kanit politikasi bu sekmede yonetilir. Onayli butce ve FX kayitlari dort-goz zinciri olmadan yazilmaz.

📷 Programdan görünüm

Gercek ekran: proje agaci, WBS, butce, FX ve kanit politikalari ayni gorunumde.

8. Gorev / Araclar

Bu sekme IK panosundan otomatik gorev uretir, elle gorev ekler, kullanici filtrelerini saklar ve test verisini guvenli bicimde temizler.

📷 Programdan görünüm

Gercek ekran: gorev listesi, filtreler, ornek sihirbazlar ve guvenli test temizligi bir arada.

Tur2 isletme notlari

Bu bolum, Tur2 sonrasinda degisen gunluk calisma kurallarini tek yerde toplar: `ik_muduru` en-az-yetki kullanimi, portalda eszamanli guncelleme cakismasi, sevkiyat opsiyonel alanlarini eksiksiz doldurma ve sekmeler arasi kanit zinciri.

📷 Programdan görünüm

Tur2 notlari icin ayni Gorev / Araclar ekrani kullanilir: gorev olusturma, portal izleme ve guvenli test temizligi ayni yerde kaldi.

📷 Programdan görünüm

Sevkiyat notu ve dosya kimligi, Proje / Kanit tarafinda butce, FX ve alan bazli kanit politikasi ile ayni denetim zincirine baglanir.

Metal Operasyonları: dokuz adımlı günlük kullanım

Kurumsal Omurga penceresinde Metal Operasyonları sekmesini açın. Kartlar bağımsız görünse de aynı stok kodu, depo, heat/lot ve kaynak numaralarıyla birbirine bağlanır. Yıldızlı alan zorunludur; boş bırakılabilen alanlar da arama ve denetim için mümkün olduğunca doldurulmalıdır.

Metal İşletme Merkezi ve El Terminali

Kurumsal Omurga içinde Metal İşletme Merkezi sekmesini açın. Telefon veya el okuyucusunda ana menüden Metal El Terminali penceresini açın. Aşağıdaki sıra günlük işin doğru ve denetlenebilir kalmasını sağlar.

1. El terminali: Teknolojiyi QR, barkod, RFID veya manuel seçin. Okuyucu kodu klavye gibi yazıyorsa imleci büyük kod alanında bırakın ve okutun. Paket etiketi için önerilen biçim STOK=...|LOT=...|PAKET=...|DEPO=...|LOKASYON=... şeklindedir. “Taramayı doğrula” stok, heat, lot, paket, depo ve rafı birlikte gösterir.
2. Stock Extra: stok kodunu ve gerekiyorsa depoyu girin. Mevcut, satış/merkezî rezerv, bekleyen alış, YOLDA, planlanan mamul, bileşen ihtiyacı, kullanılabilir stok, ATP tarihi ve riskleri tek sonuçta okuyun.
3. Teklif matrisi: önce cari fiyat çarpanı, iskonto, teslim günü, para ve alternatif kalite politikasını kaydedin. Yürürlükteki varyant numaralarını seçip satırları üretin. “Teklif Girişi'ne taşı” gerçek belge formunu açar; kaydetmeden önce satırları kontrol edin.
4. Kesim takvimi: kesim plan numarası, makine, başlangıç/bitiş ve kapasiteyi girin. Çakışma veya kapasite aşımı reddedilir. Sağdaki kartları sürükleyerek sıra değiştirin; verim ve kalan boy çubuğunu izleyin.
5. ASN ve teslim: kapı/randevu, yükleme, taşıyıcı referansı, plaka ve şoförü doldurun. POD alanına teslim belgesini yükleyin. “Teslim edildi” durumunda aktif POD ve teslim alan kişi yoksa sunucu kaydı reddeder.
6. Sertifika OCR: bir bağlam kodu girip MTC PDF/PNG/JPEG yükleyin. OCR heat, lot, kalite, standart, ölçü ve belge numarasını önerir. Sonucu kontrol edin; OCR kendiliğinden sertifika yayınlamaz.
7. Akıllı ikmal: onaylı tedarikçiyi termin/kalite/fiyat puanlarıyla kaydedin. Stok, şube/depo ve tüketim dönemini girip hesaplayın. Sonuç transfer veya satınalma önerisi, miktar, hız sınıfı ve hesap dayanağını verir; kullanıcı ayrıca onaylar.
8. Webhook/EDI: kanal, olay, dış referans, JSON/EDI yükü ve benzersiz idempotency anahtarını gönderin. Aynı anahtarla tekrar gönderim yeni kayıt oluşturmaz. İşleyen entegrasyon durumu ve cevabı günceller.
9. İstisna kokpiti: negatif ATP, sertifikasız lot, tolerans dışı tartı, geciken emir ve açık YOLDA kayıtlarını günlük inceleyin. Banka/finans yetkisi olmayan kullanıcı çek ve kur listelerini görmez.
10. Denetim paketi: sipariş/fatura, heat/lot ve ASN filtrelerini girin. Önce manifest hash'ini doğrulayın; sonra PDF veya ZIP indirin. ZIP içinde UTF-8 manifest, kanıt dosyaları ve SHA256SUMS.txt bulunur. Bu mühür bütünlük kanıtıdır; nitelikli elektronik imza değildir.

Pratik ayrıntılar: OCR, PNG/JPEG ve taranmış PDF'leri sunucuda yerel olarak okur; sınır 20 MB ve 20 PDF sayfasıdır. Teklife aktarmada cari, para, iskonto ve vade korunur; dövizli teklifte gerçek kuru ayrıca girin. Kesim kartını taşıma iki planın gerçek zamanlarını tek işlemde değiştirir. PDF gömülü CMS imzası taşır; ZIP içinde ayrıca SHA256SUMS.p7s ve açık sertifika bulunur. Kurulu sertifika uygulamanın test sertifikasıdır: nitelikli e-imza veya güvenilir zaman damgası değildir. Gerçek banka/taşıyıcı bağlantısı ile fiziksel RFID ve kantar kabulü, sağlayıcı hesabı ve cihazla ayrıca yapılır.

Sik sorulan durumlar

E-imza › "Onay yetkilileri (ikinci imzacı)" ve dört-göz matrisi

Kurumsal onaylarda (bütçe, sapma, metal varyantı, kur…) bir kural yetki kodu taşır ve o kod ikinci imzayı kimin atabileceğini belirler. Tek yöneticili bir firmada "yönetici" kodlu kurallar hiç tamamlanamıyordu: ikinci imzacı olacak ikinci yönetici yoktu. Onay yetkilileri kartı bunu çözer — yönetici, belirli bir konu ailesi için bir çalışanı ikinci imzacı olarak tanımlar.

1. Kurumsal › E-imza sekmesi › "Onay yetkilileri (ikinci imzacı)" kartı (yalnız sistem yöneticisi düzenler).
2. Kullanıcı adını yazın, konu ailesini seçin: finans (bütçe, fx, hedge, sözleşme, proje, ödeme, kredi), kalite (revizyon, sapma, APQP, PPAP, NCR, FAI, ECN, DÖF, CAPA, temiz oda), operasyon (rezerv, RMA, kur, kantar, varyant, kesim, sevkiyat, transfer, ikmal, sertifika…) ya da * (hepsi). İsteğe bağlı not; Yetkili ekle.
3. Aynı kullanıcı + aile ikinci kez yazılırsa kayıt güncellenir (çoğalmaz). Satırdaki Kaldır yetkiyi düşürür; bekleyen onaylara dokunmaz.

Mesajlar: "aile geçersiz" (422) — yalnız dört değer geçerlidir; "kullanıcı bulunamadı" (404); "kendinizi yetkili yapamazsınız" (422); yetkili olmayan bir çalışan imzalamaya kalkarsa DORT_GOZ_YONETICI (403). Her imzaya sınıfı yazılır (yönetici / yetkili / müdür / çalışan); onay kaydını açınca "ikinci imzacılar" listesi o aile için kimlerin tanımlı olduğunu gösterir.

Onay listesi kime ne gösterir: konu aileleri

Onay ekranı eskiden yalnız Kalite modülü yetkisiyle açılıyordu; üretimci metal varyantı onayı başlatamıyor, bankacı kur onayını göremiyordu. Artık kapı konuya göre daralır: finans ailesi Yönetim/Banka/Fatura, kalite ailesi Kalite, operasyon ailesi Depolar/Üretim/Satınalma/Sipariş yetkisiyle görünür ve başlatılır; "metal-kur" hem operasyon hem finanstır. Liste yalnız görebildiğiniz konulara süzülür (cevapta "konuya süzüldü" işareti) — boş görünmesi arıza değil, kapsamdır. Yönetici hepsini görür.

Fason paketini kısmen güncellemek (belgeyi sonradan eklemek)

Fason paketi belgesiz açılınca eskiden kilitleniyordu: CoC, CoA, PPAP, sertifika, seri, lot ya da ASN sonradan eklenemiyordu. Artık paket kısmen güncellenebilir: yalnız gönderdiğiniz alanlar yazılır, gerisi durur. Kural: paket taslaktan çıktıysa belge/lot/seri/ASN boşaltılamaz (hazır kapısı geri bozulmasın); belge kimlikleri Ekler'de aktif ya da dondurulmuş bir dosya olmalıdır (aksi FASON_BELGE). Durum alanları (tedarikçi onayı, sevk/kabul durumu, emir no, cari) bu yoldan değiştirilemez — gövdede görülürse FASON_PAKET_KORUMA (422); onlar "durum" ucundan ilerler.

İki kişi aynı paketi düzenlerse: her kayıt bir sürüm taşır. Gönderdiğiniz "beklenen sürüm" kayıttakiyle uyuşmuyorsa KAYIT_DEGISTI (409) alırsınız — veri kaybı değildir; paketi yeniden okuyun, son değişiklikleri görün, sonra kaydedin. Cevap her seferinde "eksik" listesini ve "hazır olabilir" bayrağını döndürür; paket yazma cevabı da eksikleri söyler.

Hammadde alışında otomatik lot ve kart bazlı lot takibi

Şimdiye kadar "lot takipli kart" demek "daha önce lotu olan kart" demekti; alış faturası hiç lot açmıyor, satış ise FEFO ile düşüyordu. Üç parça eklendi:

1. Kart bayrağı: her stok kartı için "lot takibi evet/hayır" açıkça yazılabilir (Depolar › lot takip; API PUT /api/depolar/lot-takip/<kod>; yönetici ya da bir depo görevlisi). Bayrak yoksa eski kural sürer (lot geçmişi olan kart takiplidir); "hayır" geçmişe rağmen takibi kapatır.
2. Alışta otomatik lot: alış faturası (stok girişi yapan cinsler) yazılınca takipli her kalem için bir lot açılır. Kalemde lot numarası ve SKT verdiyseniz o kullanılır; vermediyseniz numara depo.otomatik_lot_kalibi kapısındaki kalıptan üretilir (varsayılan "{belgeNo}-{sira}"; yer tutucular {belgeNo} {sira} {kod} {tarih} {depo}, en çok 60 karakter, {belgeNo} zorunlu). Takipsiz kart sessizce atlanır; cevaptaki "lotlar" listesi hangi lotun hangi kaynaktan açıldığını söyler, yazılamayan gövde lotu "lotUyari" ile bildirilir. Aynı belge yeniden çağrılırsa "zatenVar".
3. Fatura silinince geri sarma: o belgeyle açılmış lot girişleri düşülür (sıfırlanan satır silinir), belgeye bağlı satış düşümleri aynı lot ve SKT ile iade edilir; cevapta "lotGeriAl". İkinci silme çağrısı hiçbir şey yapmaz. Geri alma hatası silmeyi bozmaz, "lotGeriAl.hata" olarak görünür.

Tek çağrılı IQC mal kabul ve CoC lot şartı

Gelen partiyi kabul etmek beş ayrı işlemdi: sertifika kontrolü, IQC kabul tutanağı, karar, lot ve karantinadan serbest bırakma. Yeni uç POST /api/kalite/iqc-kabul bunları tek çağrıda sırayla koşar; gövdede fatura numarası (ya da kalem: kod+miktar), karar (kabul/red), hedef depo (karantina dışı) ve gerekçe zorunlu, lot/SKT ve sertifika isteğe bağlıdır. Yetki: kalite yazma kapısı (yönetici ya da karantina deposu görevlisi).

Kısmi başarıyı okumak: bu uç "hepsi ya da hiç" değildir — beş ayrı işlemdir. Bir adım düşerse cevap o adımın hata koduyla (403/404/409/422) döner, "tamamlandı: hayır" der ve o ana kadar yazılmış adımları listeler (ör. tutanak ve karar yazıldı, serbest bırakma "miktar mevcudu aşıyor" ile düştü). Kalanı elden tamamlayın ya da miktarı düzeltip yalnız düşen adımı yapın.

CoC lot şartı (kapı kalite.coc_lot_zorunlu): sertifika zorunlu bir kartta lot numarası vermeden yapılan CoC kontrolü, kapı kapalıyken geçer ama cevapta "genel kontrol — lot bazlı değil" uyarısı taşır; kapı açıkken LOT_GEREKLI ile durur. Lot verilirse yalnız "sertifika yok" kapısı sorulur. Ekler'e aynı nesneye (ör. aynı heat numarasına) ikinci dosya yüklediğinizde cevaptaki aktifSayac o anahtarda kaç aktif dosya olduğunu söyler — mükerrer sertifika yüklemesini fark etmenin en kısa yolu.

Tedarikçi 90-gün özeti, tek imza ayarı ve otomatik dönem kilidi

Tedarikçi özeti (GET /api/kurumsal/tedarikci-ozet?carikod=…&gun=90; departman, üretim, fatura, kalite ya da depolar yetkisi): son N günde alış ve iade adet/tutarı, IQC kabul-red-bekliyor ve red oranı, NCR adedi ve açık NCR, kalite reddi, cari puanı ve metal tedarikçi skoru. NCR ve karantina reddi cari taşımadığından "kayıt tarihinden önceki son alış teslimatının tedarikçisi" kuralıyla eşlenir — karnedeki kuralın aynısı.

Tek imza ayarı (depo.dort_goz_tek_imza): firmada tek sistem yöneticisi varsa ve kapı açıksa o yönetici kendi transfer talimatını onaylayabilir; iz notlara "TEK_IMZA" olarak düşer ve Denetim izinde ayrı satır açılır. Başka yönetici varsa ayar uygulanmaz. Otomatik dönem kilidi (mali.donem_kilidi_otomatik = ayın günü, 0 kapalı): ayın N. günü önceki ay kilitlenir (kilit tarihi ayın 1'i), yöneticilere duyuru düşer, denetim kaydı yazılır; elle ileri alınmış kilit geri çekilmez. Her ikisi Yönetim › Güvenlik kapıları ekranındadır; tablo için Güvenlik rehberi.

Tedarikçi akreditasyonu (Nadcap) ve fason sevk kapısı

Isıl işlem, kaplama ve NDT gibi özel prosesler akredite olmayan tedarikçiye verilemez. Akreditasyon belgesi (program, belge no, veren, GEÇERLİLİK) cari bazında kaydedilir; reçete operasyonuna hangi programın gerektiği yazılır. Fason paketi sevk edildi adımına geçerken kapı çalışır ve süresi dolmuş akreditasyonda sevki durdurur. Operasyonda özel proses yazmıyorsa kapı hiç çalışmaz. Ayrıntı: Savunma İzlenebilirliği → Özel proses.

Kurulumda yedekleme bakımı, ikinci kullanıcı onayı, tutar yetkisi ve Mali İşlem Merkezi dönem kilidi sorulur; hepsi varsayılan kapalıdır. Yönetici Ayarlar → Kurumsal kontroller bölümünden değiştirebilir. 15 dakika bakım kilidinin güvenlik süresidir, bekleme süresi değildir. Otomatik MAIN/EK1 yedeği için bakım seçeneği açılmalıdır. Yönetici seçenek kapalıyken de elle yedek alabilir; geçici yazma kilidi kalıcı ayarı değiştirmez. Diğer belge modüllerindeki mevcut dönem kilitleri ayrı kalır.

Mali işlemler, planlama ve yedekleme

Kurumsal → Mali İşlem Merkezi yolunu açın. Önce hesap planınızı tanımlayın; cari kontrol hesabında cari türünü kullanın. Mutabakat ekranı kaynak hareketleri, açık kapamaları ve cari alt defter ile muhasebe fişleri arasındaki farkı gösterir. Mevcut belgeler kendiliğinden muhasebeleştirilmez.

Kaynak hareketten fiş hazırlayın. Borç ve alacak toplamı eşit, cari kontrol tutarı kaynakla aynı olmalıdır. İkinci kullanıcı onayı açıksa taslağı farklı yetkili onaylar. Muhasebeleştirilmiş kaynak belge, fiş gerekçeyle geri alınmadan değiştirilemez veya silinemez. Ters kayıt özgün fişi korur ve açık günün tarihiyle karşıt muhasebe satırları oluşturur.

Kapamada aynı carinin borç ve alacak hareket numaralarını ve kapatılacak tutarı seçin. Kısmi ödeme, avans ve iadeler mevcut kaynak kayıtları üzerinden eşlenebilir. Kalan tutar onay sırasında yeniden kontrol edilir. Cari analizleri önce onaylı bağları, yalnız eşlenmeyen bakiyelerde FIFO varsayımını kullanır.

Planlama ve İşletim → Ek maliyetin akışı, alış ek maliyetini stok hareketleri ve üretim çıktıları boyunca izler. Muhasebe fişine aktar deyip masraf faturasını, cariyi ve hesapları seçin; gerekiyorsa vergi satırı ekleyin. Dağıtım toplamı korunur ve seçenek açıksa ikinci yetkili onayı gerekir. Eksi stok veya dayanağı doğrulanamayan iade/iptalde tahmini dağıtım yapılmaz.

Malzeme ve kapasite planı reçeteyi, kullanılabilir stoğu, tedarik sürelerini, makine kuyruğunu ve tarihe özel çalışma dakikalarını birleştirir. Ortak bileşenler stoğu yalnız bir kez tüketir. Tarihler ihtiyatlı günlük tahmindir; teslim rezervasyonu değildir. Tedarik süresi, aktif makine veya rota eksikse tarih boş kalır. Mevcut lot/üretim izleme İzlenebilirlik sekmesindedir.

Günlük yedek için sunucuda mevcut klasör, saat, yedek parolası ve zamanlamanın çalışacağı yönetici kimliği gerekir. Kimlik bilgileri şifreli saklanır. Yerel yedek alınırken ana veritabanı ve EK1 yazmaları süreli kilitle durur. Paket doğrulaması iki şifreli dosyayı kontrol eder. Gerçek geri yükleme kurulum sihirbazından yeni firmaya yapılır; yeni PostgreSQL ve Firebird paketlerinde firma kaydedilmeden tablo satır sayılarının özeti de karşılaştırılır.