Yardım › Üretim › İş Merkezleri

İş Merkezleri ve Çoklu Kaynak — Sıfırdan Rehber

Bir operasyon yalnız makineyle yapılmaz: başında yetkin bir operatör, makineye bağlı bir kalıp, bazen bir aparat, bir takım ya da ayrılmış bir alan gerekir. Bu pencere, aynı işi yapabilen makineleri iş merkezi olarak gruplar, operatör ve kalıp gibi ikincil kaynakları tanımlar, kalıpların ömrünü baskı sayısıyla izler, operatörlerin hangi makine ve işte ne kadar yetkin olduğunu bir yetkinlik matrisinde tutar ve rota adımlarına "bu adım makineyle birlikte şunları da ister" bilgisini yazar. Üretim Çizelgesi (APS) bu bilgiyle yalnız makinenin değil, bütün gereken kaynakların aynı anda boş olduğu zamanı arar; üretim teyidi de aynı kuralları uygular.

1. Bu pencere ne işe yarar

Pencere dock'taki Üretim grubundadır (Üretim → Takılan İşler → APS → İş Merkezleri). Beş sekmesi vardır: İş merkezleri, Kaynak havuzu, Kalıp ömrü, Yetkinlik matrisi ve Rota kaynakları. Üstteki özet şeridi bir bakışta durumu verir; bir kutuya tıklayınca ilgili sekme açılır.

• Makine / merkezsiz makine — kaç makine var, kaçı hiçbir iş merkezine bağlı değil ("{sayi} makine merkezsiz").
• Makine operatörü, Kalıplar, Aparat, takım ve alan — tanımlı kaynak sayıları.
• Ömrü azalan kalıp / Ömrü dolan kalıp / Bakımdaki kaynak — sarı ve kırmızı sayılar kalıp bakımının gündemidir (bölüm 5).
• Yetkinlik eksiği — kaç rota adımında gereken sayıda yetkin operatör yok (bölüm 6).
• Bugün atanan iş — resmî çizelgede bugün operatörlere atanmış işlem sayısı.

2. Bilmeniz gereken kavramlar

İş merkezi

İş merkezi, aynı işi yapabilen makinelerin grubudur (ör. üç enjeksiyon presi). Rota adımı tek bir makine yerine iş merkezine yazılırsa çizelge o adımı merkezin en erken boşalan makinesine yerleştirir. Bir makine birden çok merkezde olabilir. Makinesi olmayan merkez paralel sayısı kadar sanal makineyle çizelgelenir (Gantt'ta MERKEZ/1, MERKEZ/2 … satırları) — makineleri henüz tek tek tanımlamadığınız bir hat için kullanışlıdır.

İkincil kaynak türleri

Baskı sayacı ve ömür tavanı

Kalıbın ömrü baskı (vuruş) cinsindendir: kalıbın her kapanıp açılması bir baskıdır. Çok gözlü kalıp bir baskıda birden fazla parça çıkarır, bu yüzden bir teyidin baskısı ⌈miktar ÷ göz sayısı⌉ ile hesaplanır (göz sayısı operasyonun göz sayısı alanından; 0 ise baskı = miktar). Örnek: 4 gözlü kalıpla 1.000 parça → 250 baskı; 1.001 parça → 251 baskı. Kalan ömür = ömür tavanı − baskı sayacı; tavan 0 ise ömür sınırsızdır. Kalan ömür uyarı yüzdesinin (varsayılan %10) altına inince kalıp sarı olur — "T-%10 uyarısı".

Yetkinlik seviyeleri

Her yetkinlik kaydının bir hedefi vardır: bir makine, bir iş merkezi ya da bir işlem (operasyon adı/kodu). İsteğe bağlı geçerlilik tarihi geçince kayıt sayılmaz — sertifikası süresi dolan operatör çizelgede atanmaz.

3. İş merkezleri sekmesi

Solda merkez listesi (Kod, Ad, Tür, Makine, Verimlilik, 7 günlük kapasite, Durum), sağda seçili merkezin formu durur. Yeni iş merkezi ile boş form açılır. Alanlar:

• Tür — Makine grubu, Üretim hattı ya da Üretim hücresi (bilgi amaçlı; çizelge üçünü aynı işler).
• Paralel makine sayısı — yalnız üyesi olmayan merkezde kullanılır: çizelge bu kadar sanal makine açar.
• Vardiyalar — İK'daki vardiya tanımlarından seçilir. Seçilmezse merkez varsayılan takvimle çalışır.
• Verimlilik (%) — işlem süresi bu orana bölünür: %80 verimlilikte 60 dakikalık iş 75 dakika sürer. Hazırlık süresi etkilenmez.
• Saatlik maliyet, Aktif (çizelgede kullanılır), Not. Pasif merkez çizelgeye girmez.

Üye makineler

Makineyi soldaki "İş merkezine bağlı olmayan makineler" listesinden sağdaki üye listesine sürükleyin ya da Eklenecek makine seçip Ekle'ye basın. Her üyenin iki ayarı vardır: Hız çarpanı (süre çarpanı — 1 aynı hız, 1,25 yüzde 25 yavaş) ve Tercih (bitiş zamanları eşitse küçük tercih önce seçilir). Çıkar üyeyi listeden alır. Üye değişiklikleri Kaydet ile yazılır. Altta merkezin önümüzdeki 7 günlük kapasitesi gün gün, saat cinsinden (verimlilik dâhil) görünür.

Öneriler

Henüz merkez yoksa ya da merkezsiz makine kaldıysa Öneriler paneli makineleri makine tipine ve kod önekine göre gruplar ("Makine tipi aynı: PRES.", "Makine kodu öneki aynı: CNC."). Hiçbir şey kendiliğinden yazılmaz; Bu öneriyle oluştur'a basınca merkez ve üyeleri oluşturulur, sonra düzenleyebilirsiniz.

4. Kaynak havuzu sekmesi

Üstteki düğmelerle türe göre süzün (Hepsi, Operatörler, Kalıplar, Aparatlar, Takımlar, Alanlar) ya da kod, ad veya bağlı kayıtla arayın. Her kart kodu, adı, durumu, kalıplarda ömür çubuğunu, konumu ve bakım tarihini gösterir. Yeni kaynak için önce Yeni kaynağın türünü seçin. Form alanları:

• Kod (büyük harfe çevrilir, tekil), Ad, Adet — aynı anda kullanılabilen birim sayısı (havuz). Operatörde her zaman 1.
• Bağlı kayıt türü / numarası — operatörü Üretim personeline ya da İK personeline, kalıbı Üretim kalıp kartına bağlar. Mobilde "bugün bana atanan işler" bu bağ üzerinden bulunur.
• Vardiyalar (operatör) — seçilmezse İK personel kartındaki varsayılan vardiya, o da yoksa varsayılan takvim kullanılır. Onaylı İK izin günlerinde operatör çalışmaz sayılır.
• Ömür tavanı (baskı) ve Uyarı yüzdesi — 0 sınırsız demektir. Baskı sayacı formda yazılamaz; yalnız üretim teyidi ve bakım/yenileme akışıyla değişir.
• Konum türü / Konum (depo ya da makine), Bakım tarihi, Kalibrasyon tarihi — tarih planlanan kullanımdan önce doluyorsa çizelge uyarır.
• Uyumlu makineler (boş = hepsi) ve Kalıbın ürünü (boş = bütün ürünler) — çizelge kalıbı yalnız uyumlu makinede ve kendi ürününde kullanır.

İz — olay kaydı

Kaynağın İz sekmesi son 200 olayı gösterir: Baskı sayıldı, Kullanıldı, Bakıma alındı, Bakım tamamlandı, Yenilendi, Ömrü doldu, Durum değişti, Ömür uyarısı. Olay kaydı silinmez; hangi emrin hangi teyidinin kaç baskı eklediği sonradan da görülebilir. Rota gereksinimlerinde ya da çizelgede kullanılan kaynak silinemez.

5. Kalıp ömrü sekmesi

Kalıplar kalan ömür yüzdesine göre en azdan en çoğa sıralanır. Ömür çubuğu yeşil (sağlam), sarı (kalan ömür uyarı yüzdesinin altında) ya da kırmızı (ömrü doldu) görünür; yanında "Kalan 1.200 baskı (%8)" ve "Sayaç 13.800 / tavan 15.000" yazar. Tavanı olmayan kalıpta "Sınırsız ömür · sayaç … baskı" görünür. Satırdaki düğmeler:

Her işlem onay şeridinde sorulur, isteğe bağlı not alır ve İz'e yazılır. Pasif kalıpta bakım işlemi yapılamaz.

Ömür dolunca ne olur

• Teyitte: sayaç tavana ulaşınca durum kendiliğinden "Ömrü doldu" olur. Ömrü dolan ya da bakımdaki kalıpla yapılan sonraki teyit KALIP_OMUR engeline takılır — bu engelin kaçışı yoktur; yol bakım ya da yenilemedir.
• Yeni emirde: reçetesi kalıp isteyen bir ürün için uygun (aktif, ömrü kalan) kalıp yoksa yeni üretim emri açılmaz: KALIP_OMUR_DOLDU.
• Çizelgede: ömrü dolan ya da bakımdaki kalıp aday sayılmaz. Çizelge sırasıyla biriken baskı kalan ömrü aşacaksa uyarı çıkar: "Kalıp … kalan ömrü (… baskı) emir … için gereken … baskıdan az; bakım ya da yenileme planlayın."

6. Yetkinlik matrisi sekmesi

Satırlar operatörler, sütunlar hedeflerdir (makineler, iş merkezleri, işlemler — sütun başlığındaki renk hedef türünü gösterir; Hedef türü süzgeciyle daraltılabilir). Hücre rengi seviyeyi gösterir: 1 turuncu, 2 sarı, 3 yeşil, 4 mavi; geçerliliği geçmiş hücre kırmızı çizgilidir ("Bu yetkinliğin geçerliliği geçmiş; çizelge ve teyit onu saymaz."). Bir hücreye tıklayınca Yetkinlik seviyesi (1-4), Geçerlilik tarihi (boş = süresiz) ve Yetkinliği kaldır seçenekleri açılır.

Eksik yetkinlik listesi

Matrisin altında, operatör yetkinliği isteyen her rota adımı için gereken sayıda yetkin operatör olup olmadığı listelenir (Ürün, Operasyon, Gereken yetkinlik, Yetkin operatör, Gereken). Örnek satır: "URUN-12 op 20 için PRES-3 hedefinde seviye 3 yetkin operatör sayısı 1, gereken 2." Liste boşsa "Rota gereksinimlerinin hepsini karşılayacak kadar yetkin operatör var." yazar. Bu liste ileride eğitim planının girdisi olacaktır; Eğitim planına aktar düğmesi şimdilik kapalıdır ("yakında").

7. Rota kaynakları sekmesi

Ürün kodu kutusuna stok kodu ya da açıklama yazıp Rotayı getir'e basın. Ürünün aktif reçeteleri (Reçete no, Sürüm) ve her birinin operasyonları (adım, süre, göz sayısı, makine) gelir. Her adımda iki şey yapılır:

1. İş merkezi — adımı bir iş merkezine bağlayın ya da "İş merkezi yok (kendi makinesi)" bırakın. Merkeze bağlı adım çizelgede merkezin uygun makinesine yerleşir.
2. Gereksinim satırları — Gereksinim ekle ile adımın makineyle aynı anda istediği her kaynağı bir satır olarak yazın.

Gereksinimi olmayan adımda "İkincil kaynak gereksinimi yok; adım yalnız makineyi bekler." yazar — bu, eski davranışın aynısıdır.

8. Üretim Çizelgesi (APS) ile birlikte

Çizelge bir operasyonu, makinenin ve bütün gereksinim satırlarının aynı anda uygun olduğu ilk aralığa yerleştirir. Operatör gerektiren kısım makine vardiyası ile operatör vardiyasının kesişiminde ilerler. Kalıp tek adetse aynı anda tek makinede kullanılır, iki emir sıraya girer; 3 adetlik aparat üç işe aynı anda yeter. Bir gereksinim hiç karşılanamazsa emir "planlanamadı" olur ve uyarı nedeni söyler (uygun operatör yok / kullanılabilir kalıp yok / aparat, takım ya da alan yok / merkezde makine yok).

Kaynak şeritleri ve darboğaz kaynağı

• Çizelge sekmesinde Kaynak şeritlerini göster işaretlenince makine satırlarının altında her operatör ve kalıp için bir şerit çizilir; aynı anda kapasitesinden fazla kullanılan aralık kırmızı ("Kaynak çakışması: … – …") görünür.
• Çubuğun ipucunda "İş merkezi: …" ve atanan ikincil kaynaklar ("Operatör: …", "Kalıp: …") görünür; üretim emri kartında da op satırında operatör ve kalıp yazar.
• Senaryo göstergelerine Operatör doluluğu, Kalıp doluluğu ve Kaynak çakışması eklendi. Darboğaz artık bir makine olmak zorunda değildir: en dolu kaynak bir operatör ya da kalıpsa "Darboğaz kaynağı: …" yazar ve Darboğaz sekmesinin ısı haritasına kaynak satırları da girer.
• Termin sözü (CTP) de reçetenin gereksinim satırlarını hesaba katar: kalıp meşgulse söz verilen tarih ona göre kayar.

Sabit çubuğun önündeki boşluk

Elle sabitlenen ya da donmuş bir çubuk artık işlem başlangıcıyla tutulur: işlemin başladığı an asla kaymaz. Önündeki boşluğa bir iş girmek isterse sabit işin hazırlığı önüne giren ürüne göre yeniden hesaplanır ve hazırlık başı geriye çekilir. İş yalnız, bittiği an bu yeni hazırlık başından önceyse ve hazırlık başı sabitin kendi alt sınırını (hesap anı, önceki operasyon) çiğnemiyorsa girer — yani yalnız gerçekten sığan iş. Sığmıyorsa boşluk kullanılmaz ve (eski ayrılmış hazırlıkla sığardı ama yeni hazırlıkla sığmıyorsa) "önündeki boşluk … kez kullanılamadı" uyarısı çıkar.

Ayrıntı: Üretim Çizelgesi (APS) › Elle sabitleme.

9. Üretim teyidinde: 13. kapı ve kalıp sayacı

13. kapı — yetkinlik

13. kapı — YETKINLIK_YOK: teyit edilen operasyonun rotasında operatör yetkinliği isteyen bir gereksinim satırı varsa, teyitteki personelden (personel yoksa teyidi yazan kullanıcıya bağlı operatörden) en az biri geçerli ve yeterli seviyede yetkin olmalıdır. Değilse Kontrol et listesinde bu kapı görünür. Kaçış (yetkinlikOnay) yalnız sistem yöneticisindedir; kullanılırsa teyide "yetkinlik" onay izi düşer. Gereksinim yoksa kapı çalışmaz (eski teyitler aynen geçer). Gereksinim varken teyitte personel yoksa ya da teyitteki personel bir iş merkezi operatörüne bağlı değilse kapı yine engeller: sistem işi kimin yaptığını bilmeden yetkinliği onaylayamaz.

Kalıp sayacı: teyitte kullanılan kalıp şöyle bulunur: gövdede seçilen iş merkezi kalıbı › kalıp no'ya bağlı kalıp › resmî çizelgedeki atama › rotada tek kodlu kalıp. Teyit yazılınca sayaca ⌈miktar ÷ göz sayısı⌉ baskı eklenir ve İz'e "Baskı sayıldı" düşer; kalan ömür uyarı eşiğinin altına inerse teyit cevabı uyarı taşır, tavana ulaşırsa kalıp "Ömrü doldu" olur. Ömrü dolan ya da bakımdaki kalıpla teyit KALIP_OMUR ile durur (kaçışsız). Operatör kullanımı da İz'e "Kullanıldı" olarak yazılır.

Bütün teyit kapıları: Üretim › teyit kapıları tablosu.

10. Takılan İş Takibi ile

Otomatik tespit takılan bir operasyon bulduğunda, o operasyonun gereksinim satırlarına bakar: gereken (yetkin) aktif operatör yoksa neden olarak Personel yok, gereken kalıp/aparat/takım/alan birimlerinin hiçbiri aktif değilse (ömrü dolmuş, bakımda, tanımsız) Kalıp/aparat yok önerilir. Gereksinim yoksa ya da karşılanıyorsa eskisi gibi "Neden girilmedi" kalır. Ayrıntı: Takılan İş Takibi.

11. Telefonda (Bahçe + Adım)

7 inçten küçük ekranda pencere dört adımla açılır: Özet · Kalıp bakımı · Kaynak havuzu · Yetkinlik.

• Özet — özet kutuları, Bugün bana atanan işler (resmî çizelgede size bağlı operatöre bugün atanan işlemler: Emir, Zaman, Makine) ve kalıp ömür kartları. Kullanıcınız bir operatör kaynağına bağlı değilse "Size bağlı operatör kaydı yok…" yazar; resmî çizelge yoksa atamalar onaydan sonra görünür.
• Kalıp bakımı — beş adımlı onay akışı: 1 Kalıp (ömür rengiyle kart listesinden seçin) → 2 Bakım işlemi (Bakıma al / Bakım tamam / Kalıbı yenile; kalıbın durumuna göre izinli olanlar) → 3 Not (isteğe bağlı; yenilemede yeni ömür tavanı) → 4 Onay (özet) → 5 Sonuç. Düğmeler: Devam, Geri, işlem adı, Yeniden dene, Yeni bakım işlemi.
• Kaynak havuzu — türe göre süzülen kart tablosu (Kod, Durum, Tür, Ad, Kalan ömür, Konum). Yetkinlik — matrisin salt okunur görünümü ve eksik yetkinlik listesi; düzenleme masaüstündedir.

Arayüz seçimi ve Bahçe + Adım düzeni: Mobil rehberi.

12. Yetkiler

Her yazma için ayrıca sunucuda yazma kapısı açık olmalı ve kullanıcı salt okunur olmamalıdır; değilse sağ üstte "Salt okunur: … yetkiniz yok." yazar ve yazma düğmeleri görünmez.

13. Uyarılar, hatalar ve ne yapmalı

İlgili rehberler: Üretim Çizelgesi (APS) · Üretim · Takılan İş Takibi · İnsan Kaynakları · Mobil.